Tomaten water geven
Hoe, wanneer en hoeveel water geef je tomatenplanten?

Tomatenplanten water geven

Wist je dat tomatenplanten ontzettend sterk zijn? In de praktijk heeft een  tomatenplant vaker last van te véél water dan van te weinig. In deze blog leg ik uit hoe ik mijn tomatenplanten water geef en hoe je met de juiste watergift de groei en de smaak van je tomaten positief beïnvloedt.



Waar tomaten water geven?

De belangrijkste regel is simpel: Geef alleen water bij de wortel van de tomatenplant, direct op de grond.


Maak de plant zelf nooit nat met bijvoorbeeld een tuinsproeier. Tomatenplanten hebben een hekel aan natte bladeren. Vocht op het blad is de hoofdoorzaak van schimmelziektes zoals de aardappelziekte ( Phytophthora ) of grauwe schimmel ( Botrytis ).

Een rij tomatenplanten, waarvan vele zijn aangetast door phytophthora in een moestuin.

?Wanneer water geven

’s Morgens is het ideale moment. De plant heeft dan de hele dag de tijd om het water op te nemen. Zodra het zonnig en warm wordt, heeft de plant voldoende vocht in de cellen om zichzelf te koelen.

Het grootste gedeelte van het water dat een tomatenplant opneemt, verdampt namelijk via de bladeren om de temperatuur van de plant omlaag te brengen.


?Hoeveel water geven

Dit is een lastige vraag, want elke situatie is anders. Ik ben letterlijk tussen de tomatenplanten geboren en zie aan een tomatenplant of hij te veel water krijgt of juist meer nodig heeft. 
Toch kan ik je een goed schema geven om mee te starten. 

Mijn tip: Blijf goed naar je eigen tomatenplanten kijken. Als de bladeren van de tomatenplanten slap gaan hangen moet je de planten altijd water geven!

Kijk 's ochtends naar de kop van de plant. Is het jonge blad frisgroen? Dan is het goed. Is het blad donkergroen, bijna zwart? Dan heeft de plant dorst en moet je extra water geven.


Water geven na het planten

Wanneer ik jonge tomatenplanten plant, geef ik direct ruim water. Dit zorgt ervoor dat de aarde goed rondom de wortels spoelt (aanslaan), zodat de wortels vanuit de kluit direct contact maken met de nieuwe grond.

De eerste twee weken "verwen" ik de jonge tomatenplantjes. Zeker bij felle zon of een droge, harde wind mag de grond rondom de plant niet uitdrogen.

Waterschema na het planten:
- Week  1:  4 tot 7 keer per week water.
- Week 2:  3 keer per week water.
- Week 3:  3 keer per week water.
- Week 4:  1  keer per week water.
- Daarna:  Alleen nog op behoefte van de plant.

Let op: Net na het planten zitten de wortels nog vooral in de oude kluit. De plant kan het vocht uit die kleine kluit heel snel opzuigen. Het kan dus gebeuren dat de plant slap hangt terwijl de grond eromheen wel nat is. Zorg dat de kluit deze eerste twee weken echt vochtig blijft.

Na twee weken zie je de tomatenplant veranderen: hij begint te groeien, het blad wordt breder en krijgt een lichtere kleur. Dit is het teken dat de wortels de volle grond in groeien. Nu kan je de watergift gaan afbouwen.

 

Groei en smaak beïnvloeden

Waarom ik mijn tomatenplanten nauwelijks water geef? Een jonge tomatenplant die overvloedig water krijgt, steekt al zijn energie in de groei. Het resultaat? Een indrukwekkende plant met grote bladeren en dikke stengels, maar weinig smaakvolle vruchten.

Zolang er genoeg water is, geeft de plant namelijk voorrang aan zijn eigen omvang. Pas als de wateropname lastiger wordt, schakelt hij over op een overlevingsstrategie: de energie verschuift van de groei naar de vruchten. De plant 'denkt' als het ware aan de toekomst; hij wil zaden voortbrengen om nageslacht te garanderen voordat hij eventueel uitdroogt.

Voor de lekkerste tomaten moet je de plant dus een beetje 'pesten'. Door de groei af te remmen, dwing je de energie naar de vruchten. Deze worden niet alleen talrijker, maar ook veel zoeter, simpelweg omdat de plant ze niet langer volpompt met water maar met suikers.
Een vrouw neemt een hap van een rijpe rode tomaat in een moestuin, met gesloten ogen, en geniet van de heerlijke smaak.

Experimenteer zelf

Of jij helemaal kunt stoppen met water geven, hangt af van je grondsoort en het grondwaterpeil. Op veengrond (zoals bij mij in het westen van Nederland) hoef ik bijna nooit meer water te geven. Op bijv. zandgrond zul je vaker moeten bijsturen.

Mijn tip: Moet je toch water geven? Geef dan in één keer veel water in plaats van elke dag een beetje. Dit dwingt de wortels om diep de grond in te gaan op zoek naar vocht.


Uitzondering: Tomaten in potten

Tomaten in potten zijn een ander verhaal. De buffer is veel kleiner, dus al het water dat de tomatenplant op een dag verdampt, moet je handmatig aanvullen.

Mijn tip:  Gebruik daarom grote potten (minimaal 20 liter voor stamtomaten). Hoe groter de pot, hoe groter de buffer en hoe makkelijker het onderhoud van je tomatenplanten.
Een vrouw neemt een hap van een rijpe rode tomaat in een moestuin, met gesloten ogen, en geniet van de heerlijke smaak.

Met het water voeding meegeven

In de volle grond is dit niet nodig als je de bodem vooraf goed hebt bemest.

In potten is de voeding sneller uitgeput. Rond juli kan het nodig zijn om de tomatenplanten te bemesten. 

Dit kan met vloeibare voeding in het water, of door bijv. een handje tomatenmest bovenop de grond te leggen. Bij elke waterbeurt lost er dan een beetje voeding op die direct beschikbaar komt voor de plant.
Iemand knielt en voegt organische meststof toe aan een tomatenplant in een moestuin.
Een man glimlacht en kijkt naar de camera. Buiten, met bomen en een houten paal op de achtergrond.

Onze kweker Gaby

Vraag? mail gerust.

team@farmzy.eu
Vrouw die in een tuin een tomaat eet, met een strohoed en een geruit shirt aan.
Een assortiment kleurrijke tomaten op een verweerde houten ondergrond, waaronder rode, oranje, gele en paarse soorten.
Een grote glazen pot met compostthee, in een moestuin, met tuingereedschap en planten zichtbaar.
Rode, langwerpige tomaten aan een tros, waarvan één met bloesemrot of neusrot, in een kas.

Andere veel gestelde vragen over: Water geven bij tomatenplanten.

Hoe zie ik of mijn tomatenplant te veel of te weinig water krijgt?
Bij te weinig water gaan de bladeren van de tomatenplant slap hangen (verwelken). Bij te veel water gaat de tomatenplant heel welderig groeien. Grote bladeren, lang gerekte stengels. Kleine tros tomaten. Bij heel veel water kunnen zelfs de wortels verstikken.


Mag ik water op de tomatenbladeren sproeien? Nee, absoluut niet. Natte bladeren bij tomatenplanten vergroten de kans op schimmelziektes zoals Phytophthora (aardappelziekte) en Botrytis. Geef altijd water aan de voet van de plant, direct op de bodem.


Waarom barsten mijn tomaten open tijdens de groei? 
Als een tomatenplant na een droge periode plotseling heel veel water krijgt, zwelt de vrucht snel op. Als een te stugge schil niet kan mee rekken, barst de tomaat. Houd de vochtigheid van de grond (vooral in potten) dus zo constant mogelijk. Gescheurde tomaten is ook erg afhankelijk van het tomatenras. 

Hoe diep wortelt een tomatenplant? 
In de volle grond kunnen de wortels van een tomatenplant wel 1 tot 1,5 meter diep gaan op zoek naar water. Door minder vaak maar wel grote hoeveelheden water te geven, dwing je de plant om deze diepe wortels aan te maken.


Moet ik tomaten in een kas vaker water geven dan buiten? 
Ja, in een kas verdampt water sneller door de hogere temperatuur en bereikt regenwater de bodem niet. In een kas moet daarom vaker watergeven worden.


Kan ik kraanwater gebruiken voor mijn tomaten? Ja, kraanwater kan prima, maar vind ik zonde. Regenwater of slootwater heeft de voorkeur; slootwater bevat vaak nog wat voeding.