Welk tomatenras kiezen?

Beste tomaat voor jouw tuin

Welke tomaat past bij jou? Een kleine zoete cherrytomaat voor op je balkon, een enorme vleestomaat voor op brood, een supersterke tomaat voor de volle grond of juist een bijzonder ras met een kleur of vorm die je nog nooit eerder hebt gezien?

Tomaten zijn er in werkelijk alle denkbare vormen, maten, kleuren en smaken. Wereldwijd bestaan er naar schatting 10.000 tot 20.000 verschillende tomatenrassen en ieder jaar komen er nieuwe rassen bij! 🤗

Met zoveel keuze is het alleen niet altijd gemakkelijk om het juiste ras te vinden. Waar moet je op letten en welk tomatenras past het beste bij jouw tuin, balkon of kas?

In deze blog help ik je stap voor stap om het tomatenras te kiezen dat bij jou past.

Kas, buiten of in potten

Tomaten kweken in een kas

Tomaten buiten in de vollegrond

In potten tomaten kweken

Tomaten kweken in kleine tuin

Lekker, gezond, productief en mooi

F1, zaadvast of heirloomzaad?

Mijn 10 favoriete tomatenrassen

Waar en hoe je tomaten gaat kweken, heeft grote invloed op de keuze van het juiste tomatenras.

Stel jezelf daarom eerst de volgende twee vragen:

• Ga ik tomaten in een kas of buiten kweken?
• Kweek ik tomaten in potten (bijvoorbeeld op een balkon) of in de volle grond?

Zelf kweek ik de meeste tomatenplanten in een kas; dat is een stuk makkelijker. In een kas is het groeiseizoen langer en heb je veel minder last van schimmelziektes. Hierdoor is de raskeuze minder kritisch en kun je vrijwel alle tomatenrassen kweken.

Vooral grote vleestomaten zijn buiten lastig om te kweken. Ze hebben vaak een lang groeiseizoen nodig voordat de vruchten rijp zijn. Heb je een kleine kas? Gebruik de beperkte ruimte dan vooral voor rassen die buiten moeilijk tot hun recht komen, zoals vleestomaten. Zo benut je de voordelen van je kas optimaal.



Ken je het tomatenras Liguria? Deze prachtige vleestomaat uit Italië heeft een bijzondere vorm, een heerlijke smaak en een goede productie.

Liguria staat bij mij in de top 5. Benieuwd welke vier andere vleestomaten tot mijn favoriete rassen behoren? Dat lees je in onderstaande blog.

Bij de buitenteelt van tomaten is de juiste raskeuze van groot belang. Je kunt buiten prima tomaten kweken, mits je rassen kiest die sterk zijn tegen schimmelziektes, goed tegen lagere temperaturen kunnen en vroeg genoeg afrijpen.

Phytopthtora in tomaten

Het is belangrijk om buiten sterke tomatenrassen te kiezen, omdat de schimmelziekte Phytophthora buiten genadeloos kan toeslaan. Vooral in een natte zomer kan deze ziekte je hele oogst binnen een paar weken vernietigen.

Gelukkig zijn er tegenwoordig tomatenrassen die behoorlijk goed bestand zijn tegen Phytophthora. Kweek je buiten? Dan raad ik je aan om voor Phytophthora-resistente rassen te kiezen, zoals bijvoorbeeld: Sweet Survivor.

Sweet Survivor doet het bij mij buiten uitstekend. Maar welke andere Phytophthora-resistente tomatenrassen presteren bij mij net zo goed? Je leest het in de blog hieronder.

De factor afrijp tijd van tomaten

Wat bij de buitenteelt van tomaten ook goed werkt, is het kiezen van tomatenrassen die snel afrijpen. Het groeiseizoen is buiten veel korter dan in een kas. Door vroege rassen te kiezen, kun je een groot deel van de oogst binnenhalen voordat Phytophthora toeslaat. Daarmee verklein je de kans dat je een groot deel van je oogst door deze schimmelziekte verliest.

Ik deel tomatenrassen wat betreft rijpingssnelheid grofweg in drie groepen in. De genoemde dagen worden geteld vanaf het moment van buiten uitplanten tot de eerste rijpe vrucht:

• Vroeg: 50–68 dagen
• Midden: 69–79 dagen
• Laat: 80–95 dagen

Voor de buitenteelt heb je meestal het meeste succes met vroege rassen (50–68 dagen). Dit zijn vaak cherrytomatenrassen, maar ook rassen als Outdoor Girl en Tigerella zijn relatief vroeg. Deze rassen produceren vruchten van ongeveer 60 tot 80 gram en beginnen al vroeg met rijpen.

Mijn tip: Goed om te onthouden: hoe kleiner de tomaat, hoe beter deze het buiten vaak doet. 😊

Zelf kweek ik mijn tomatenplanten in de volle grond, zowel in de kas als buiten. Toch zijn er ook veel tuiniers die tomaten in potten kweken.

Daar zijn meestal twee redenen voor:

• Geen volle grond beschikbaar. Bijvoorbeeld wanneer je een balkon, dakterras of terras hebt.
• De grond is ziek of uitgeput. Sommige kwekers gebruiken daarom grote potten of bakken met verse potgrond, waarin ze ieder jaar opnieuw tomaten kweken.

Kweek je tomaten in potten omdat je weinig ruimte hebt of geen volle grond beschikbaar is? Dan is het belangrijk om compacte tomatenrassen te kiezen. Denk bijvoorbeeld aan:

• Microtomaten
• Struiktomaten
• Dwergstamtomaten



Alle tomatenrassen die in potten goed te kweken zijn kunnen natuurllijk ook in kleine ruimte gekweekt worden. Deze rassen zijn compact van zichzelf.

Maar als je liever niet in potten maar in de volle grond wil kweken en je bent beperkt in je ruimte. Hiervoor adviezeren we compactere stamtomatenrassen Zoals : Sweet King, Zasweet, super marmande en de multiflora tomatentypes met hun giga oogst.

Omdat er dan nog steeds genoeg tomatenrassen overblijven, hanteer ik zelf de volgende criteria bij het maken van mijn definitieve keuze:

De lekkerste tomatensmaak

Voor mij is smaak het allerbelangrijkst. Houd je van zoete tomaten? Kies dan voor cherrytomaten. Houd je van sappige tomaten? Ga dan voor ronde tomaten of vleestomaten. Mijn absolute nummer 1 onder de zoete cherrytomaten is Zasweet.

Gezonde tomatenplanten

De plant moet sterk zijn en niet te gevoelig voor ziektes. Dat is vooral belangrijk bij de buitenteelt, waar je tomatenplanten veel meer aan wisselende weersomstandigheden en schimmelziektes worden blootgesteld. Mijn favoriete rassen voor buiten zijn Rondobella en Sweet Survivor.

Een grote tomatenoogst

Ik eet veel tomaten, dus rassen met een lage opbrengst vallen bij mij al snel af. Mijn absolute favorieten als het om opbrengst gaat zijn Romania Pink, De Barao en De Barao Pink.

Tomaten met een bijzonder uiterlijk

Soms kweek ik een ras puur vanwege de kleur, strepen of bijzondere vorm, zodat ik mensen kan verrassen. Alle Indigo-tomaten zijn bijzonder door hun blauw-paarse kleur. Deze kleur ontstaat door een pigment dat vooral wordt aangemaakt wanneer er zonlicht op de vruchten valt.



Wil je weten hoe deze bijzondere kleur in tomatenrassen is ontstaan en hoe gezond het pigment achter de paarse kleur is? Dat lees je allemaal in de blog hieronder.

Je ziet het vast weleens op zaadverpakkingen of websites staan: F1, zaadvast of heirloom. Maar wat betekenen die termen eigenlijk als je tomatenzaad koopt?

En welk zaadtype past bij jou? En wanneer noemen Duitse tomatenliefhebbers een tomatenras een Kuckuck-tomaat?

In onderstaande blog leg ik het allemaal uit, zodat jij beter kunt bepalen welk zaadtype bij jou past.

Mijn 10 favoriete tomatenrassen? Wat is dat moeilijk kiezen! Toch zijn er een aantal rassen die ik elk jaar opnieuw kweek. Simpelweg omdat we ze zo lekker vinden, of omdat ik die ene tomaat graag gebruik in een bepaald gerecht.



De rassen in de lijst zijn stuk voor stuk absolute toprassen en daarom mogen ze bij mij ieder jaar weer in de kas of moestuin staan.

Ik hoop dat ik je heb kunnen helpen bij het kiezen van het juiste tomatenras en je heb kunnen inspireren met mijn favoriete rassenlijstjes.

Mijn tip: experimenteer! Ik probeer ieder jaar een aantal nieuwe rassen uit. Zo ontdek je steeds weer nieuwe smaken en leer je door de jaren heen welke tomatenrassen écht jouw favorieten zijn.

Heb je een aantal leuke en lekkere tomatenrassen uitgekozen? Dan begint het echte kweekavontuur! Maar hoe zaai je tomatenzaad op de juiste manier en hoe voorkom je dat je tomatenzaailingen lang en slungelig worden?

In onderstaande blog leg ik stap voor stap uit hoe je tomaten zaait en de jonge planten sterk en gezond opkweekt.